روزهای سخت افغانستان

ابوالفضل ظهره‌وند: تعداد افراد شرکت‌کننده در انتخابات ریاست جمهوری افغانستان نسبت به دور گذشته کمتر بوده است. بخشی از مشارکت پایین مردم این کشور به صلح امریکایی‌ها و طالبان مربوط است، زیرا این مذاکرات تاثیر مستقیمی در فضای سیاسی افغانستان گذاشت. امریکا و طالبان بر این باور بودند که صلح در افغانستان مقدم بر برگزاری انتخابات است. به همین دلیل ستادهای نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری تا چند روز قبل از انتخابات فعال نبودند و بودجه که باید از سوی امریکا در اختیار دولت قرار می‌گرفت، پرداخت نشد.

کد خبر: ۱۳۹۲۳

تاریخ: ۱۵ مهر ۱۳۹۸ - ۰۳:۳۷

ابوالفضل ظهره‌وند:

تعداد افراد شرکت‌کننده در انتخابات ریاست جمهوری افغانستان نسبت به دور گذشته کمتر بوده است. بخشی از مشارکت پایین مردم این کشور به صلح امریکایی‌ها و طالبان مربوط است، زیرا این مذاکرات تاثیر مستقیمی در فضای سیاسی افغانستان گذاشت. امریکا و طالبان بر این باور بودند که صلح در افغانستان مقدم بر برگزاری انتخابات است. به همین دلیل ستادهای نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری تا چند روز قبل از انتخابات فعال نبودند و بودجه که باید از سوی امریکا در اختیار دولت قرار می‌گرفت، پرداخت نشد.

عامل دیگر در استقبال سرد مردم این کشور از انتخابات، تهدیدی بود که از طرف گروه طالبان بر جامعه افغانستان سایه انداخت. این گروه با فضای ایجاد رعب و وحشت شرکت در انتخابات را مساوی با کشته شدن اعلام کردند. در پنج سال گذشته حداکثر شرکت‌کنندگان پنج میلیون نفر بودند که البته حجم گسترده‌ای از تقلب را نیز شاهد بودیم ضمن این‌که افراد می‌توانستند با چندین شناسنامه حضور پیدا کنند و زنان نیز مشارکت خیلی کمی داشتند اما امسال انتخابات منظم‌تری برگزار شد و استفاده از دستگاه بیومتریک نیز به شفافیت بیشتر این دور از انتخابات کمک کرد.

اگر انتخابات ریاست جمهوری در افغانستان به دور دوم کشیده شود میزان مشارکت گسترش پیدا می‌کند. در این دور از انتخابات نیروهای امنیتی افغانستان نشان دادند که می‌توانند در برقراری نظم و آرامش در این کشور موفق عمل کنند، زیرا طالبان با بزرگ‌نمایی سعی کرد نشان دهد که از برگزاری انتخابات جلوگیری می کند امادر واقع ادعایی بیش نبود و اقدامات تروریستی طالبان نتوانست مانع حضور و مشارکت مردم شود.

در چنین شرایطی، برگزاری انتخابات در افغانستان پیروزی برای مردم، نیروهای نظامی و امنیتی این کشور و شکستی برای طالبان و امریکاست. خطر عمده در این شرایط به اعلام مواضع دو کاندیدا قبل از اعلام نتایج تا قبل از ۲۷ مهرماه بر می‌گردد و این یک تهدید جدی برای آینده افغانستان است. اگرنامزدها مواضع اخیر خود را تعدیل نکنند شرایط افغانستان در وضعیت بحرانی قرار می‌گیرد و همانند گذشته شخص جان کری، وزیر امور خارجه سابق امریکا وجود ندارد که با فرمول ساختگی برای حل بحران انتخابات وساطت کند. نامزدهای کنونی برای نجات آینده مردم افغانستان باید از خود گذشتگی نشان دهند و گرنه نقش بازیگرانی مانند طالبان و امریکا در افغانستان پررنگ می‌شود و باعث تصدی بحران به کل جامعه افغانستان می‌شود. یکپارچگی ملت افغانستان مهم‌تر از ریاست در ارگ ریاست جمهوری کابل است.

هنوز پیروز قطعی انتخابات مشخص نیست و به احتمال زیاد به دور دوم کشیده می شود و این یک پیچ خطرناک تاریخی برای افغانستان است. حضور دو میلیونی مردم در این دور از انتخابات نشان داد که ۲۰ درصد مردم در این دور شرکت کردند و خواهان این هستند که قدرت‌های خارجی دوباره قدرت را در این کشور در دست نگیرند.

با اشاره به تحریم انتخابات از سوی طالبان باید گفت: مردم اگر از ترس فضای امنیتی در انتخابات شرکت نکردند دلیل بر تائید طالبان نیست. این موضوع هیچکدام از جنبه‌های منفی طالب را کم نمی‌کند. طالبان مدعی‌ هستند که از سوی جامعه افغانستان مورد تائید هستند می‌توانند با معرفی نامزد در انتخابات ریاست جمهوری شانس خود امتحان کنند. گلبدین حکمتیار از مخالفان دولت افغانستان با کنار گذاشتن سلاح از طریق ساز وکار دموکراتیک وارد ساختار سیاسی جامعه افغانستان شد. انتخابات فرصتی بزرگ برای طالبان بود تا شانس پذیرش خود از سوی جامعه افغانستان محک بزنند در حالی که برنامه طالبان این نیست مقامات افغان باید با بصیرت و هوشمندی این وضعیت را مدیریت کنند.

شخصیت‌های برجسته افغانستان مانند حامدکرزی، رئیس‌جمهور سابق و محمداسماعیل خان، سیاستمدار و یونس قانونی، رئیس مجلس سابق هم مسوولیت تاریخی دارند و باید در این برهه حساس افغانستان نقش فعالی را ایفا کنند، زیرا ادامه بحران در این کشور با حضور امریکایی‌ها در طول این ۱۸سال بی‌ثباتی را تشدید می‌کند. تنها نخ باقیمانده ساختار سیاسی کنونی افغانستان است که می‌تواند وحدت سرزمینی در این کشور را به وجود آورد. در نبود همین ساختار سیاسی، کشور در خلاء خاصی قرار می‌گیرد که جولانگاه گروه‌های تروریستی مختلف می‌شود. اگر افغانستان از این عرصه موفق بیرون نیایید مذاکرات بین‌الافغانی تاثیری در روند صلح این کشور ندارد.

با توجه به عنصر قومیت در ساختار سیاسی افغانستان باید یادآور شد که اشرف غنی و عبدالله عبدالله اگر دلسوز افغانستان هستند باید شرایط امروز را مدیریت کنند. مفاهمه‌ای بین خودشان انجام دهند و از موضع خود عدول نکنند. منازعات قومی در افغانستان مسبوق به سابقه است مشکل عمده این است که عنصر مذهبی علاوه بر قومیت در اختلافات دخیل شود و این بسیار خطرناک است. باید از این وضعیت عبور کنند پیروز بودن مهم نیست بلکه یکپارچگی و حفظ وحدت ملی افغانستان مهم است دولت‌مردان افغان باید از این فرصت طلایی استفاده کنند و نگذارند جامعه افغانستان دستخوش جنگ‌های داخلی شود.