فیلمهایی با چاشنی سیاست، جنگ، فقر و تنهایی
الهام بهروزی
سودای سیمرغ چهلمین جشنواره فیلم فجر امسال پذیرای 22 فیلم از کارگردانان باتجربه و همچنین جوان کشورمان است که از 11 بهمنماه به مدت 10 روز به نمایش درمیآیند. حال باید دید در این دوره که کم و بیش حاشیههایی هم به همراه داشته است و مسائلی چون انصراف هنرمندانی چون کیمیایی از این رویداد و اعتراض به انتخاب اعضای هیات داوران و... عوامل برگزاری را با چالشهایی مواجه کرد؛ کدام آثار نشان سیمرغ این دوره را در بخشهای مختلف با رای مسعود جعفریجوزانی، مجید انتظامی، شهاب حسینی، محمدعلی باشهآهنگر، محمد داودی، مهدی سجادهچی و پژمان لشکریپور از آن خود میکنند.
در ادامه به صورت مختصر به معرفی 22 اثر حاضر در بخش سودای سیمرغ چهلمین فیلم فجر میپردازیم: فیلم«2888» به کارگردانی کیوان علیمحمدی و علیاکبر حیدری است که در آن بازیگرانی چون حمیدرضا پگاه، حامد کمیلی، امین حیایی، هادی حجازیفر و... به ایفای نقش میپردازند. به گفته کیوان علیمحمدی، فیلم ۲۸۸۸ درباره کل دوران جنگ ایران و عراق است. به بیان دیگر این فیلم «از روز اول تا روز آخر جنگ را دربرمیگیرد». این کارگردان همچنین فیلم جدید خود را واجد «یک فضای جنگی متفاوت» خوانده است.
فیلم «بدون قرار قبلی» به کارگردانی بهروز شعیبی است که در آن پگاه آهنگرانی، مصطفی زمانی، صابر ابر و الهام کردا به ایفای نقش پرداختهاند. فیلمنامه این فیلم سینمایی با نگاهی به یکی از داستانهای مصطفی مستور، نویسنده معاصر نوشته شده است. فیلمبرداری «بدون قرار قبلی» گویا مدتی پیش در کشور آلمان به پایان رسیده است. ساخته جدید بهروز شعیبی علاوهبر کشور آلمان، در شهر تهران نیز جلوی دوربین رفته است. فیلم داستان دختری بهنام یاسمن است که سالها در خارج از کشور زندگی کرده و حالا بعد از مرگ پدرش به ایران برگشته و از میراثی که پدر برایش به یادگار گذاشته، تعجب میکند.
«برف آخر» به کارگردانی امیرحسین عسگری است و امین حیایی، لادن مستوفی، مجید صالحی، و... بازیگران آن هستند. فیلم سینمایی برف آخر در شمال کشور جلوی دوربین رفته و داستانی درباره روزمرگیهای یک دامپزشک را بهدست میدهد.
«بیرویا» به کارگردانی آرین وزیردفتری است که در آن طناز طباطبایی، صابر ابر، شادی کرم رودی، فرانک کلانتر، مجتبی فلاحی، نهال دشتی، میلاد یزدانی، مهری آل آقا، شهریار فرد، نوا نعمتی، رضا داوود نژاد، مائده طهماسبی و تیام کرمانیان به ایفای نقش پرداختند. فیلم «بیرویا» داستان مواجهه زنی به نام رویا (طناز طباطبایی) با دختری بینام و نشان است، مواجهای که زندگی رویا و همسرش بابک (صابر ابر) را تغییر میدهد. آنها پس آشنایی با دخترِ بینام و نشان، اتفاقاتی عجیب را از سر میگذرانند.
«بیمادر» به کارگردانی سیدمرتضی فاطمی است که بازیگرانی چون آناهیتا درگاهی، امیر آقایی، بیتا عزیزاوقلو، پردیس پورعابدینی، پژمان جمشیدی، سارا محمدی، شیرین ضابطیان، علی اوجی، فاطمه میرزایی و میترا حجار به شخصیتهای این فیلمنامه جان دادهاند. خلاصه داستان این فیلم سینمایی به شرح «انسان چیزی بهدست نمیآورد، مگر چیزهایی از دست بدهد...» آمده است. «بیمادر» یکی از کم سر و صداترین فیلمهای حاضر در جشنواره فیلم فجر است.
«بیرو» به کارگردانی مرتضیعلی عباسمیرزایی است و در این اثر حسین بیرانوند، مهران نائل و... به ایفای نقش پرداختهاند. این فیلم سینمایی داستان زندگی علیرضا بیراوند، سنگربان تیم ملی فوتبال ایران را به تصویر میکشد.
«خائنکشی» به کارگردانی مسعود کیمیایی است که در آن بازیگرانی چون الهام حمیدی، امیر آقایی، اندیشه فولادوند، پردیس پورعابدینی، پولاد کیمیایی، حمیدآذرنگ، رضا یزدانی، سارا بهرامی، سام درخشانی، نرگس محمدی، پانتهآ بهرام، مهران مدیری، فرهاد آئیش، نسیم ادبی، فریبا نادری و شکیب شجره بازی کردهاند. خائنکشی جدیدترین ساخته مسعود کیمیایی است که لقب یکی از پربازیگرترین فیلمهای جشنواره فجر امسال را نیز به دوش میکشد. شخصیت محوری داستان فیلم مهدی بلیغ، سارق و کلاهبردار معروف ایرانی است و گویا ماجراهای مربوط به ملی شدن صنعت نفت نیز از خطوط داستانی فرعی فیلم محسوب میشوند. خائنکشی به شرح «داستان رفاقت و مردمداری» معرفی شده است.
فیلم سینمایی «دِرب» به کارگردانی سیدهادی محقق است که در آن محمد اقبالی و سیدهادی محقق به ایفای نقش پرداختهاند. این فیلم داستان یک مامور اداره برق را روایت میکند؛ ماموری که بهدنبال قطع برق در یک روستا در صدد وصل کردن آن برمیآید. سیدهادی محقق، کارگردان فیلم در میگوید این فیلم «با نگاه هنر و تجربهای» ساخته شده است و مولفههای اکران عمومی را ندارد.
«دسته دختران» به کارگردانی منیر قیدی است که با هنرنمایی بازیگرانی چون نیکی کریمی، هدی زین العابدین، پانتهآ پناهیها، فرشته حسینی، حسین سلیمانی، یاسین مسعودی، مهدی حسینینیا، محمد صدیقی مهر و صدرا امانی ساخته شده است. «دسته دختران» یکی دیگر از فیلمهای دفاع مقدسی جشنواره امسال است. این فیلم به نقش دلاوریهای زنان در دوران جنگ میپردازد. دسته دختران همچنین با بازسازی تصاویر زنده و مستند تولید شده است. سازندگان این فیلم همچنین مدعی ارائه روایتی با نگاه زنانه هستند.
«شادروان» به کارگردانی حسین نمازی است و سینا مهراد، گلاره عباسی، نازنین بیاتی، بهرنگ علوی، رویا تیموریان، رضا رویگری و... در آن به ایفای نقش میپردازند. این فیلم روایتی از زندگی یک خانواده حاشیهنشین است. در واقع، ملودرامی طنازانه است درباره مرگ ناگهانی یک پدر که با مرگش؛ پسر خانواده را در یک موقعیت سخت اقتصادی قرار میدهد.
«شب طلایی» به کارگردانی یوسف حاتمیکیاست و در آن حسن معجونی، مریم سعادت، یکتا ناصر، بهناز جعفری، مسعود کرامتی، سوگل خلیق و... به هنرنمایی پرداختهاند. این فیلم، ماجرای خانوادهای است که برای برپایی جشن تولد مادربزرگشان دور هم جمع شدهاند؛ اما با گم شدن شمش طلای یکی از اعضای خانواده، همهچیز بههم میریزد...
«شهرک» به کارگردانی علی حضرتی است که ساعد سهیلی، مهتاب ثروتی، کاظم سیاحی، شاهرخ فورتنیان و رویا جاویدنیا بازیگران آن را تشکیل میدهد. شهرک فیلم یک آقازاده است. منتها این بار یک آقازاده سیاسی. این فیلم داستان جوانی بهنام نوید فلاحتی است که عاشق بازیگری است و حالا در آستانه موفقیت و بازی در فیلم یک کارگردان بزرگ قرار گرفته است...
«صورت فلکی (هناس)» به کارگردانی حسین دارابی است که در آن بهروز شعیبی، مریلا زارعی، وحید رهبانی، سیاوش طهمورث، سولماز غنی و... به ایفای نقش پرداختهاند. این فیلم به روایت داستان زنی میپردازد که در آستانه از دست دادن تمام زندگیاش است. «ضد» به کارگردانی امیرعباس ربیعی است که مهدی نصرتی، لیلا زارع، لیندا کیانی، نادر سلیمانی و... بازیگران نقشهای اصلی این فیلم هستند. از ضد بهعنوان یک درام سیاسی یاد شده است که داستانش به یکی از حوادث مهم سالهای پس از انقلاب ربط دارد.
«علفزار» به کارگردانی کاظم دانشی است که پژمان جمشیدی و سارا بهرامی در آن به ایفای نقش میپردازند. این فیلم درباره یکی از پروندههای قضائی جنجالی سالهای اخیر است که براساس یک داستان واقعی ساخته شده است. این فیلم قصه یک بازپرس را روایت میکند که سالها پیش همراه دختری معتاد بوده و بعد از ترک به زندگی خود مشغول است که آن دختر معتاد بعد از سالها نزد او برمیگردد و تقاضایی را مطرح میکند.
«لایههای دروغ» به کارگردانی رامین سهراب است و در آن رامین سهراب، نادر فلاح، آرمان درویش، روشنک گرامی، آنتی رینی، آنو سینیسالو و سونیا فارلینگ بازی میکنند. این فیلم محصول مشترک ایران و فنلاند، محصول سال ۲۰۱۷ میلادی است. داستان آن درباره یک آتش نشان سابق است که پس از دوری 10 ساله به ایران بازگشته تا پولهای خود را از دشمنش پس بگیرد، اما سرانجام نظر وی به سمت انتقامگیری از دشمنش سوق پیدا میکند.
«ماهان» به کارگردانی حمید شاهحاتمی است و همایون ارشادی، رامین ناصرنصیر، امیررضا نظری، نگار جوکار و وحید رحیمیان در آن هنرنمایی کردهاند. این فیلم درباره یک هنرمند تئاتر و تغییر مسیر زندگی او پس از ابتلا به سرطان است. همچنین داستان فیلم با الهام از یک اتفاق واقعی نوشته شده است.
«مرد بازنده» به کارگردانی محمدحسین مهدویان است که جواد عزتی، رعنا آزادیور، بابک کریمی، آناهیتا درگاهی، مهدی زمینپرداز، مجید نوروزی، امیرحسین هاشمی، امیر دژاکام و... در این اثر بازی کردهاند. مرد بازنده براساس طرحی از حسین حسنی نوشته شدهاست. مهدویان که با ولع و شوق سیریناپذیری فیلم میسازد امسال با یک فیلم معمایی به جشنواره فیلم فجر پاگذاشته و از همین الان فیلمش کنجکاوی برانگیزترین فیلم جشنواره است. فیلمی که داستان دو خطیاش که به مفاسد اقتصادی ربط دارد کنجکاویها را برانگیخته است.
«ملاقات خصوصی» به کارگردانی امید شمس است که در آن هوتن شکیبا، پریناز ایزدیار و ریما رامینفر بازی میکنند. این فیلم دارای داستانی عاشقانه است که در جنوب شهر تهران روی میدهد. در حقیقت داستان دختری بهنام پروانه ا روایت میکند که در خانوادهای فقیر زندگی میکند، پدرش زندانی و برادرش تحت تعقیب است... «موقعیت مهدی (باکری)» به کارگردانی هادی حجازیفر است و هادی حجازیفر، ژیلا شاهی و... بازیگران آن را تشکیل میدهند. این یکی از فیلمهای منحصربهفرد جشنواره امسال است؛ منحصربه فرد از این نظر که فیلم مذکور درواقع از یک سریال تلویزیونی با نام «عاشورا» استخراج شده است.
«نگهبان شب» به کارگردانی رضا میرکریمی است که محسن کیایی، تورج الوند، لاله مرزبان، ویشکا آسایش و... بازیگران آن را تشکیل میدهند. میرکریمی را با ساختن آثاری با مضامین دینی و انسانی میشناسیم. آثاری که امر قدسی در آن اولویت دارد اما نگهبان شب در بیخبری مطلق ساخته شده است و داستانی هم از فیلم برون نیامده تا بشود درباره آن حدسهایی زد.
«نمور» به کارگردانی داوود بیدل است که محمدرضا علیمردانی، نسیم ادبی، سمیرا حسنپور، پریسا شاهولیان، محمدرضا عباسی و... در آن به ایفای نقش پرداختهاند. داستان این فیلم سینمایی درباره خانوادهای است که بهواسطه فوت شوهرِ خواهرشان به زادگاه خود بازمیگردد؛ اما در آنجا درگیر ماجراهای مختلفی میشوند. همچنین خلاصه داستانی از فیلم به شرح پیشرو بهدست رسیده است: « تالاب رو از زندگی من نقاشی کردند، لجنزار و نمور.»
نمور داستانی ملودرام دارد که کیفیت نهایی آن بستگی به این دارد که کارگردان چگونه آن را پرداخت کند. فعلاً کنجکاویبرانگیزترین موضوع فیلم، بازی محمدرضا علیمردانی در یک نقش جدی است. نقشی که میتواند برای او یک سکوی پرتاب برای موفقیت بیشتر در عرصه بازیگری باشد.
